Haber: Gülşen Kaş

Sağlık Haberleri, İstanbul - EKİM 2007

Grip Aşısının Tam Zamanı 

Toplumda en sık görülen viral enfeksiyon olan grip, sonbahar aylarında kendini göstermeye başlıyor. Bulaşma hızı çok fazla olan bu viral enfeksiyon, bazı hallerde ölümcül sonuçlara yol açabiliyor. 

Yeditepe Üniversitesi Hastanesi Enfeksiyon Hastalıkları Uzmanı Doç. Dr. Meral Sönmezoğlu, grip virüsünün her yıl şekil değiştirdiğini belirterek, ”bu nedenle her yıl yeni virüs çeşidine göre aşı üretiliyor dedi. Özellikle okula, ana okuluna giden çocukların ve yaşlılarında mutlaka aşılanması gerektiğine  vurgu yapan Sönmezoğlu, aşı için en uygun zamanın eylül ve kasım ayları arasında olduğunu ifade etti. 

Toplumda en sık görülen viral enfeksiyon olan grip, sonbahar aylarında kendini göstermeye başlıyor. Bulaşma hızı çok fazla olan gribin, bazı hallerde ölümcül olduğunun altını çizen. Doç. Dr. Meral Sönmezoğlu, “Hastalık çok tehlikeli, ancak bu konuda en önemli silahımız aşı ” diyor. 

Sönmezoğlu, gribin sağlıklı, genç aktif insanlarda kendini sınırlayan bir enfeksiyon olduğunu belirterek griple ilgili şu bilgileri verdi: 

“Grip bu kesimde çok tehlikeli sonuçlar doğurmuyor. Ancak iş gücü kaybı, çocukların ve gençlerin okula gidememesi aynı zamanda maddi kayıpların da olabildiğini söyledi. Sönmezoğlu gribin1 hafta ila 10 gün içiresin de geçebildiğini, ancak risk gruplarında basit bir enfeksiyon gibi başlayıp zatürreeye dönüşerek ölüme yol açabildiğini de sözlerine ekledi.” 

Röportaj: Gülşen Kaş

Gülşen: Grip nasıl bir hastalıktır? Hangi yollarla bulaşır? 

Doç. Dr. Meral Sönmezoğlu: Grip soğuk aylarda görülen viral üst solunum yolu hastalıklarının en ağır seyirli olanıdır. Üst solunum yolu enfeksiyonlarının çoğuna virüsler denilen en küçük mikroorganizmalar neden olur. Bulaşma hasta kişilerin öksürme, hapşırmasıyla etrafa saçtıkları solunum damlacıklarının hassas kişilerin solunum yollarına girmesiyle olur.

Risk grubunda olanlar mutlaka aşı yaptırmalı 

Gülşen: Kimler risk altındadır? 

Doç. Dr. Meral Sönmezoğlu: Hastalığın bulaşmasının kolay olduğu ve hastalığı ağır geçiren kişiler risk altındadır. Bu kişilerde komplikasyon gelişmesi ve ölümler de sık görülür. Risk grubu olanlar arasında tüm sağlık personeli, 65 yaş üzerindeki sağlıklı kişiler, hamileler, kronik kalp ve akciğer hastalığı olanlar, diyabet, böbrek yetmezliği gibi kronik hastalığı olanlar, kanseri olan veya kanser tedavisi gören hastalar, diğer bağışıklık sistemi baskılayan hastalığı olan veya tedavi gören hastalarla, 6 aydan büyük yaşta kronik aspirin tedavisi alan çocuklar sayılabilir. 

Bu nedenle aşı olması gereken kişiler: 

• 6 aydan büyük, 5 yaşından küçük çocuklar

• 6 aydan büyük, 18 yaşından küçük olup uzun süreli aspirin kullanmak zorunda olan çocuklar,

• Kış mevsiminde gebe kalmayı planlayan kadınlar,

• Kronik akciğer, kalp-damar (tansiyon yüksekliği dışında), böbrek, karaciğer, diabet, kan veya metabolik hastalığı olan yetişkin ve çocuklar,

• Bağışıklık sistemi baskılanmış kişiler,

• Solunum bozukluğuna yol açabilen her hangi bir hastalığı olanlar (nöbet geçiren, sinir-kas hastalığı olan),

• Bakım evlerinde kalanlar,

• Sağlık çalışanları,

• Riskli kişilerle aynı ortamda yaşayan sağlıklı kişiler olarak sıralanabilir. 

Gülşen: Soğuk algınlığı nedir? Soğuk algınlığı ve grip arasında ne gibi farklar vardır? 

Doç. Dr. Meral Sönmezoğlu: Grip etkeni influenza virüslerinin de içinde olduğu bir grup virüsün neden olduğu üst solunum yolu enfeksiyonuna soğuk algınlığı denir. Etkenleri rhinovirus, coronavirus, adenovirus, parainfluenza, respiratory syncytial virus, gibi virüslerdir. Çoğunlukla 1-3 günlük kuluçka süresinin sonunda burun akıntısı, burun tıkanıklığı, hapşırma, boğaz ağrısı ve hafif öksürük belirtileri olur, ateş genellikle görülmez. Belirtiler genellikle solunum yolları ile ilgilidir. Gribe oranla daha kısa sürelidir ve kişinin iş veya okulunu aksatmasına neden olmaz. Gripte ise 48-72 saatlik kuluçka süresi sonunda ani başlayan belirtiler olup 7-10 gün sürer. Belirtiler sadece solunum yoluyla sınırlı değil, sistemiktir.  

Gülşen: Belirtileri nelerdir? 

Doç. Dr. Meral Sönmezoğlu: Grip ya da tıp dilindeki adıyla influenza yüksek ateş, baş ağrısı, kas ağrıları, yorgunluk,  boğaz ağrısı, kuru öksürük belirtileriyle kişinin normal yaşamını aksatabilir, okul veya işten geri kalmasına yol açabilir. Solunum yolları dışında tüm vücudu etkileyebilen belirtileri vardır. Aynı zamanda uzun sürdüğü zaman kulak iltihabı, zatürre gibi komplikasyonlara neden olup ölüme yol açabilir. 

Gülşen: Kaç çeşit virüs var ve bunların hangileri daha tehlikeli?  

Doç. Dr. Meral Sönmezoğlu: Gribe yol açan influenza A, B ve C virüsleridir. A ve B ağır enfeksiyonlara yol açıp salgınlar oluştururken, C hafif geçen tipidir. Ave B influenza virüslerinin antijenik yapılarına göre alt tipleri vardır (H1N1 gibi). 

Gülşen: Grip herkes için tehlikeli olabilir. Özellikle yaşlılarda ve çocuklarda daha tehlikeli olduğu söyleniyor. 

Doç. Dr. Meral Sönmezoğlu: Grip virüsü solunum yolunu döşeyen epitelde hasar yapıp koruyucu engelleri yok ettiği için bağışıklık sistemi iyi çalışmayan hastalar gibi yaşlılarda ve çocuklarda da hastalığın daha ağır geçmesine ve üzerine başka mikroplarla ikincil enfeksiyonlara neden olmaktadır. Bu gruplarda ölümler de daha sıktır. Ölümlerin % 70 kadarı 65 yaş üzeri yaşlılarda görülmektedir. 

Gülşen: Anne sütü içen çocuklarda sütün koruyuculuğu var mı? Anne sütü içen çocukların gribal enfeksiyona yakalanma olasılığı ne kadar? 

Doç. Dr. Meral Sönmezoğlu: Grip virüsü üzerindeki antijen denilen ve bağışıklığı sağlayan antikor üretimini uyaran bölgesi hızlı değişikliğe uğradığı için anne sütünde var olan antikorlar değişen virüse karşı koruyuculuk sağlamaz, ancak anne sütü alan çocukların bağışıklık düzeyi almayan çocuklara oranla daha iyi olduğu için hastalığı daha hafif geçirebilir. Hastalığa yakalanma olasılığı her duyarlı kişide hemen hemen aynıdır. 

Gülşen: Aşıyla sağlıklı bir korunma sağlanabiliyor mu? 

Doç. Dr. Meral Sönmezoğlu: Aşının etkinlik araştırmalarında % 70-80 koruyuculuk sağladığı tespit edilmiş. Ancak aşı içinde 2 A ve 1 B virüsü antijeni bulunduğu ve her mevsimde 10 kadar virüs dolaştığı düşünülürse %100 koruma olamayacağı açıktır.  

Gülşen: Aşı dışında ne gibi önlemler alınabilir? 

Doç. Dr. Meral Sönmezoğlu: En etkin korunmanın her yıl yapılan aşılanma ile olacağının altı çizilerek diğer önlemler olarak, salgın zamanında risk gruplarına antiviral ilaçların verilmesi, hastalığa yakalananlara ilk 48 saat içinde ilaç başlanması, sık el yıkanması, solunum hijyenine özen gösterilmesi sayılabilir. Bunların dışında hastalığa yakalananlara solunum izolasyonu uygulanması (evde veya hastanede), hapşırma ve öksürükle etrafa virüs saçmalarına engel olunması,  etkili önlemlerdir. 

Gülşen: Aşı olmamış ve gribe yakalanmış insanlara nasıl bir tedavi yöntemi uygulanabilir? 

Doç. Dr. Meral Sönmezoğlu: Hastalığın başlamasından sonra iki gün içinde antiviral ilaç başlanırsa hastalığın şiddeti ve süresi azalır. Ancak herkese değil, hastalığı ağır geçiren risk gruplarına verilmelidir.  

Gülşen: Gribal enfeksiyon geçirmiş ve iyileşmiş insanlara daha sonra tekrar etmemesi için aşı yapılabilir mi? 

Doç. Dr. Meral Sönmezoğlu: Evet yapılabilir. Çünkü tek tür grip virüsü yoktur. Bir mevsimde bir kaç kez grip geçirmenin nedeni budur.   

Gülşen: Gribal enfeksiyonlara karşı beslenmeye de dikkat etmek gerekiyor. Öneriler? 

Doç. Dr. Meral Sönmezoğlu: Sadece gribe karşı korunmak için değil, her türlü hastalığa karşı dirençli olmak ve sağlıklı yaşamak için dengeli ve yeterli beslenmek gerekir. Ancak belirli besinleri tüketmekle gribe karşı korunma sağlanabildiğini gösteren bir çalışma yoktur. Bol portakal, limon yemek veya C vitamini almak gibi.

---

YAZAR HAKKINDA BİLGİ

Gülşen Kaş 1975 İstanbul doğumlu. Anadolu Üniversitesi AÖF  İşletme mezunu. İndigo Türkiye ile 2005 yılında tanıştı. Uzun yıllardır sağlıkla ilgili araştırmalar yapıyor. Dünyayı gezmek ve farklı kültürleri tanımak istiyor. Özgürlük herkes gibi onun içinde çok önemli. Detaylı Bilgi

---

Çıkarlarını Düşünmeyenler Unutulacaktır!

Aydının Duruş Yeri Sorunu

İslam'ın Devlet Talebi Var Mıdır?

“Sosyal Kare” Basamaklarıyla Tam Demokrasi’ye Yönelmek

Belçika’da Kurulamayan Hükümete Sivil Tepki

Gerçek Vatan Sevgisi Aslında Hangisi?

Stonehenge’in Sırrı

Dünya Dışı Varlıklarla İletişim Kurmayı Öğrenme

Çocuklarla İlişkilerimizde Teşvik

Grip Aşısının Tam Zamanı

Vücudunuzun Suya İhtiyacı Var

Stres, Beyin ve Tedavi Yöntemleri

Hastalıkların Ruhsal Sebepleri

Kendine Zarar Verme Davranışı 

Çocukerkil Ailenin Reisi Olmak

Kozmik Bilim Açışından Oruç