Romatoid artrit (iltihaplı romatizma) hastaları için kış ayları soğuk hava ve azalan hareket nedeniyle daha zorlu geçebiliyor. Acıbadem Bakırköy Hastanesi Romatoloji Uzmanı Dr. Öğr. Üyesi Mehmet Karaarslan, ilaç tedavisinin yanı sıra yaşam alışkanlıklarındaki önlemler ve düzenli hekim takibiyle atakların önlenebileceğini söylüyor.
Romatoid artrit erken tedavi gerektiriyor
Karaarslan şöyle anlatıyor: “En sık el ve ayak eklemlerini tutan hastalık; ağrı, şişlik, sabah tutukluğu ve zamanla eklem deformasyonları gibi ciddi sorunlara yol açabiliyor. Tedavi edilmediğinde iltihap uzun vadede kalp, akciğerler, kemikler ve gözlerde de sorun oluşturabiliyor.” Kışın en önemli kurallar ise ilaçları aksatmamak, hareketsiz kalmamak ve üst solunum yolu enfeksiyonlarından korunmak. Hastalığın temelleri için iltihaplı eklem romatizması nedir yazımıza da göz atabilirsiniz.
Kışın atakları önleyen 8 öneri
- Hareketsiz kalmayın: Karaarslan’a göre kışın eve kapanmak en büyük hata; hareketsizlik eklemleri sertleştirip ağrıyı artırıyor. Yüzme ve yürüyüş gibi eklemleri yormayan sporlar eklemlerin beslenmesine katkı sağlıyor; dışarı çıkamayanlar evde hafif germe ve eklem açıcı egzersizler yapabilir.
- Enfeksiyonlardan korunun: Hem hastalık hem de kullanılan ilaçlar nedeniyle bağışıklık daha hassas; enfeksiyonlar ağır seyredebiliyor ve atakları tetikleyebiliyor. Kalabalıktan kaçınmak, elleri sık yıkamak ve hekimin önerdiği grip ve zatürre aşılarını yaptırmak önemli.
- Akdeniz tipi beslenin: Zeytinyağı, ceviz, taze sebzeler ve omega-3’ten zengin balıklar sık tüketilmeli. Zerdeçalın iltihabı baskılayıcı etkisi olduğu düşünülse de çalışmalar net sonuç vermiş değil.
- Kat kat giyinin: Tek kalın kazak yerine “lahana usulü” katmanlı giyinmek ısıyı katmanlar arasında tutarak eklemleri sıcak tutuyor; eldiven ve yün çorap el ve ayak bileklerini koruyor.
- Sıcak uygulama yapın: Sabah tutukluğunu çözmek için ılık-sıcak duş kasları gevşetiyor. Ancak eklemde aktif şişlik, kızarıklık ya da sıcaklık varsa sıcak uygulama yapılmamalı, hekime haber verilmeli.
- İlaçlarınızı kendi başınıza değiştirmeyin: Son 20 yılda tedavide büyük ilerleme oldu; hedef artık hastalığı baskılamak. Karaarslan, “Hekiminize danışmadan ‘Ağrım arttı, ilacı artırayım’ veya ‘Hastalandım, ilacı keseyim’ demeyin” diyor; kontrolleri aksatmamak da kilit önemde.
- D vitamini düzeyinizi ölçtürün: Kışın güneşten mahrum kalmak D vitamini eksikliğine, daha yoğun kemik ağrısı ve yorgunluğa yol açabiliyor; gerekirse hekim kontrolünde takviye kullanılabilir. Omega-3 takviyeleri eklem sertliğini azaltmaya yardımcı olabiliyor.
- Stresi yönetin: Stres atakları tetikleyebiliyor; yoga, meditasyon ya da nefes egzersizleri faydalı.
Hastalık hakkındaki yanlış bilgiler için romatoid artritte doğru sanılan 12 yanlış yazımızı da okuyabilirsiniz.
Romatoid artrit hakkında sık sorulan sorular
Romatoid artrit kışın neden kötüleşir?
Dr. Öğr. Üyesi Mehmet Karaarslan’a göre soğuk ve azalan hareket eklemleri sertleştiriyor, kışın artan enfeksiyonlar da atakları tetikleyebiliyor.
Romatoid artrit hastaları hangi sporları yapabilir?
Yüzme ve yürüyüş gibi eklemleri yormayan sporlar ile evde hafif germe ve eklem açıcı egzersizler öneriliyor.
Atak sırasında sıcak uygulama yapılır mı?
Eklemde aktif şişlik, kızarıklık ya da sıcaklık varsa yapılmamalı; hekime başvurulmalı.
Görüş: Dr. Öğr. Üyesi Mehmet Karaarslan, Romatoloji Uzmanı, Acıbadem Bakırköy Hastanesi
Kaynaklar
