Ana Sayfa Sağlık Genç yaşta kalp krizi: 40 yaş altında artışın 5 nedeni

Genç yaşta kalp krizi: 40 yaş altında artışın 5 nedeni

Genç yaşta kalp krizi vakaları son yıllarda dikkat çekici şekilde artıyor. Kalp ve damar hastalıkları dünya genelinde en sık ölüm nedeni olmayı sürdürüyor: Dünya Sağlık Örgütü’ne göre 2022’de yaklaşık 19,8 milyon kişi bu hastalıklar nedeniyle hayatını kaybetti; bu, tüm ölümlerin yaklaşık yüzde 32’sine karşılık geliyor. Bu ölümlerin yüzde 85’inden kalp krizi ve inme sorumlu. Uzmanlara göre öne çıkan gelişmelerden biri ise kalp krizinin 40 yaş altında da daha sık görülmesi.

Genç yaşta kalp krizi belirtisi olarak göğüs ağrısı

Koç Üniversitesi Hastanesi Kardiyoloji Bölümü’nden Doç. Dr. Erol Gürsoy, genç yaşta görülen kalp damar hastalıklarını şöyle değerlendiriyor: “Kalp damar hastalıkları artık yalnızca ileri yaş grubuna ait değil. Yoğun stres, düzensiz uyku, hareketsiz yaşam, sağlıksız beslenme ve genetik faktörler genç yaşta da ciddi damar tıkanıklıklarına yol açabiliyor. Göğüs ağrısı, nefes darlığı veya eforla gelen baskı hissi mutlaka ciddiye alınmalı.”

Gençler doktora gitmeyi geciktiriyor

Gürsoy’a göre genç hastalar belirtileri çoğu zaman “yorgunluk” ya da “stres” olarak yorumlayıp doktora başvurmayı geciktiriyor; oysa erken değerlendirme hayat kurtarıyor. Gürsoy, kalp damar hastalıklarının dünya genelinde en sık ölüm nedeni olmayı sürdürdüğünü, bu nedenle düzenli kontrolün ve erken başvurunun hayati önem taşıdığını hatırlatıyor. Ona göre bu hastalıkların büyük bölümü düzenli kardiyoloji takibi ve risk faktörlerinin kontrolüyle önlenebiliyor. Stresin kalp üzerindeki etkisi için stres kalp krizini nasıl tetikliyor yazımıza da göz atabilirsiniz.

Genç yaşta kalp krizinin 5 risk faktörü

  1. Kronik stres ve yoğun iş hayatı: Yüksek tempo, uzun çalışma saatleri ve sürekli zihinsel baskı damar sağlığını olumsuz etkiliyor.
  2. Hareketsiz yaşam: Masa başı çalışma ve düşük fiziksel aktivite damar sertliği riskini artırıyor.
  3. Düzensiz beslenme: Fast food, yüksek şeker ve doymuş yağ tüketimi erken yaşta damar tıkanıklığına zemin hazırlıyor.
  4. Sigara ve elektronik sigara: Nikotin damar iç yüzeyine doğrudan zarar veriyor.
  5. Genetik yatkınlık: Ailede erken yaşta kalp krizi öyküsü riski belirgin şekilde yükseltiyor.

Elektronik sigaranın kalp sağlığına etkisi için elektronik sigaradan uyku apnesine kalp hastalıkları yazımızı da okuyabilirsiniz.

Belirtileri görmezden gelmeyin

Uzmanlar şu şikâyetlerde gecikmeden bir sağlık kuruluşuna başvurulması gerektiğini belirtiyor:

  • Göğüste baskı, yanma ya da sıkışma hissi (özellikle eforla artıyorsa)
  • Sol kola, çeneye ya da sırta vuran ağrı
  • Eforla gelen nefes darlığı
  • Ani halsizlik ve soğuk terleme
  • Çarpıntı ve ritim bozukluğu hissi

Genç yaşta kalp krizine karşı 3 koruyucu önlem

  • Özellikle 30 yaşından sonra ve risk faktörü varsa yılda bir kardiyolojik kontrol
  • Haftada en az 150 dakika orta düzeyde egzersiz
  • Sigaranın tamamen bırakılması ve düzenli kan tahlili takibi

Gürsoy, erken başvurunun önemini kendi hastasından bir örnekle anlatıyor: Uzun süredir göğüs ağrısı ve zaman zaman nefes darlığı yaşayan, ancak yoğun iş temposu nedeniyle bunları önemsemeyen 38 yaşındaki bir hastada yapılan tetkiklerde koroner damarda kritik darlık saptandı. Hastaya gecikmeden anjiyografi ve stent uygulandı; değerlendirmeye göre erken başvuru sayesinde olası bir kalp krizinin önüne geçildi.

Genç yaşta kalp krizi hakkında sık sorulan sorular

Kalp krizi gençlerde neden artıyor?

Doç. Dr. Erol Gürsoy’a göre yoğun stres, düzensiz uyku, hareketsizlik, sağlıksız beslenme, sigara ve genetik yatkınlık genç yaşta da damar tıkanıklığına yol açabiliyor.

Kalp krizinin erken belirtileri nelerdir?

Eforla artan göğüs baskısı, kola, çeneye ya da sırta yayılan ağrı, nefes darlığı, ani halsizlik, soğuk terleme ve çarpıntı başlıca belirtiler.

Kardiyolojik kontrole ne zaman başlanmalı?

Özellikle 30 yaşından sonra ve risk faktörü varsa yılda bir kardiyolojik kontrol öneriliyor.

Görüş: Doç. Dr. Erol Gürsoy, Kardiyoloji, Koç Üniversitesi Hastanesi

Kaynaklar

Kalp krizi riski gece neden artar? Sirkadiyen ritim ve uyku apnesi etkileri

Editor
İndigo Dergisi Editör – Haber Merkezi, 2005 yılından bu yana yayında olan bağımsız dijital medya kuruluşu İndigo Dergisi'nin (indigodergisi.com) haber ve güncel içerik ekibidir. İstanbul merkezli ekip, gündem, ekonomi, sağlık, bilim, teknoloji ve yaşam alanlarında araştırmaya dayalı haberler, açıklayıcı içerikler ve rehberler hazırlar. "Editör" imzasıyla bugüne kadar 26.500’ü aşkın içerik yayımlanmıştır. "Editör" imzası tek bir kişiyi değil, İndigo Dergisi Yazı İşleri bünyesinde çalışan editör ekibini temsil eder. Bu imzayla yayımlanan her içerik araştırma, yazım, doğrulama ve editoryal kontrol aşamalarından geçer ve ortak bir ekip çalışmasının ürünüdür. Ekip, Yönetici Editör ve yayın yönetimi altında çalışır. Editör – Haber Merkezi, okurun kararlarını doğrudan etkileyebilecek sağlık, beslenme ve finans konularında ek özen gösterir. Bu alanlardaki içerikler güncel bilimsel verilere ve resmi kaynaklara dayanır. İndigo Dergisi hiçbir siyasi parti, ideoloji, dini oluşum ya da çıkar grubuyla bağlantılı değildir. Editör Masası, Basın Konseyi'nin Basın Meslek İlkeleri'ne uymayı taahhüt eder. Türkiye Gazeteciler Cemiyeti'nin Türkiye Gazetecileri Hak ve Sorumluluk Bildirgesi'ni ve İnsan Hakları Evrensel Beyannamesi'ni benimser. Irk, renk, cinsiyet, dil, din, siyasi görüş, köken ya da ekonomik durum gözetmeksizin herkesin eşitliğini esas alır. Ayrımcı ve yanıltıcı içeriğe yer vermez. Köşe yazılarındaki görüşler yazarlarına aittir; Editör Masası habere ve bilgiye dayalı içeriklerden sorumludur.