Anayasa değişikliği teklifi ilk tur oylaması sonuçları

Partili Cumhurbaşkanlığı veya Başkanlık Sistemi’ni öngören anayasa değişikliği ilk tur oylamasında maddelere geçilmesi için oylama tamamlandı. 338 kabul, 134 ret, 2 çekimser ve 5 boş oy kullanıldı.

Anayasa değişikliği teklifi ilk tur oylaması sonuçları

Son Dakika: 338 oyla kabul edilen anayasa değişikliği teklifinin maddelerinin görüşülmesine geçildi. Ak Parti’li milletvekillerinin gizli oylama olmasına rağmen oylarını açık kullanması ve göstermesi dikkat çekti.

Meclis Genel Kurulu başkanlık sistemine ilişkin anayasa değişiklik paketini görüşmeye başladı. Bu bölümde tüm partiler tek tek söz aldı. Ardından maddelere geçildi. İlk tur oylamada her maddenin görüşülmesi tamamlanarak o madde için gizli oylama yapılacak. İlk tur oylama bir anlamda Meclis Genel Kurulu’nun nabzının tutulması anlamına geliyor.

İki tur oylama yapılacak

Bu aşamada tüm maddelerin alacağı oy dikkatle izlenecek. Zira teklifin yürütme, yürürlük maddelerinin dahi 330 sınırını aşması önemli. Tüm maddeler üzerinde görüşmeler tamamlanıp her biri oylandıktan sonra sıra tasarı metninin tamamı üzerinde oylamaya gelecek ve metnin tamamı için yine gizli oylama yapılacak. Bu aşamaya birinci hafta sonunda gelinmesi bekleniyor. Daha sonra görüşmelere 48 saat ara verilip ikinci tura geçilecek. Zira, Anayasa değişikliklerinin iki tur oylamayla yapılması gerekiyor.

anayasa değişikliği ilk tur oylaması 338 kabul

Kritik oylama ikinci tur

İkinci turda, bir maddede değişiklik yapılacaksa, yani önerge verilmişse o madde okunacak ve görüşülecek. Üzerinde önerge verilmeyen maddeler için ise direk oylamaya gidilecek. Her madde için yeniden gizli oylama yapılacak. İkinci turda 330’u geçemeyen madde olursa referandum yolu kapanacak. Her maddenin en az 330 oyu alması durumunda bu kez metnin tamamı yeniden yine gizli olarak oylanacak. Bu yüzden ikinci turda alınacak oylar çok önemli. Anayasa değişikliğinin kaderi de bu aşamada belirlenecek.

Anayasa değişikliğine ilişkin kanunun referandumu, Cumhurbaşkanının onaylamasının üzerinden 60 gün geçtikten sonra yapılabiliyor. Bu durumda, anayasa değişikliği maddeleri Meclis’ten geçerse referandumun önümüzdeki Nisan ayı içerisinde yapılması bekleniyor.

MECLİS’TEN CANLI YAYIN

Ak Parti fireyi önlemek için milletvekilleri oy kullanırken video çekti

Oylama esnasında Ak Parti’li milletvekillerinin Meclis kürsüsünün olduğu yerde cep telefonlarıyla oy kabinlerini fotoğrafladığı görüldü. Yaşanan kalabalık üzerine CHP’li vekillerin itirazıyla oylama durduruldu ve kabinler ile kürsünün boşaltılması kararı verildi. Oylama, kabinlerin etrafının boşaltılması sonrasında kaldığı yerden devam etti. Ak Parti’li milletvekillerinin gizli oylama olmasına rağmen oylarını açık kullanması ve göstermesi dikkat çekti.

Anayasa değişikliği teklifi ilk tur oylaması sonuçlarıanayasa değişikliği ak parti akp gizli oylama ihlalanayasa değişikliği ak parti akp gizli oylama ihlalanayasa değişikliği ak parti akp gizli oylama ihlalanayasa değişikliği ak parti akp gizli oylama ihlalanayasa değişikliği ak parti akp gizli oylama ihlal

Neler yaşandı?

HDP Grup Başkanvekili Filiz Kerestecioğlu, tutuklu vekillerin Meclis’e getirilmesi talebinde bulundu.

CHP Antalya Milletvekili Deniz Baykal, bir konuşma yaptı. Baykal, teklifin milletin bilgisi olmadan Meclis’te görüşüldüğüne dikkat çekerek “Ayıplı malını satmaya çalışan tüccar gibi OHAL’de anayasa değişikli yapmaya çalışıyorsunuz” eleştirisinde bulundu. (Konuşmanın tam metni için tıklayın.)

HDP Milletvekili Meral Danış Beştaş, anayasa değişikliğinin TBMM’yi işlevsiz hale getireceğini vurgulayan Beştal anayasa değşikliğini “Varlığım Cumhurbaşkanı’na armağan olsun’ anayasası” olarak tanımladı. (Konuşmanın tam metni için tıklayın.)

Adalet Bakanı Bekir Bozdağ da teklif üzerine yaptığı konuşmada “Bu bir memleket meselesidir” dedi ve OHAL’de anayasa konuşulmaz demenin doğru olmadığını savundu ve “Şimdi bizim yaptığımız Atatürk anayasalarına dönmektir” dedi. (Bozdağ’ın konuşması için tıklayın.)

MHP Afyonkarahisar Milletvekili Mehmet Parsak, Anayasa teklifiyle rejim değişikliği yapılmadığını savunarak, “Yapılan hükümet sistemi değişikliğidir. Daha doğru bir ifade ile hükümet netleştirmesi yapılıyor” dedi.

Başbakan Binali Yıldırım, TBMM’deki anayasa değişikliği teklifi görüşmelerinde açıklama yaptı. Yıldırım, yönetimde iradenin tek olması gerektiğini savunurken “Başbakan yok evet. Ya biz makam mevki delisi değiliz, memleketin geleceği için bir Ali değil bin Ali feda olsun” dedi. (Yıldırım’ın konuşması için tıklayın.)

‘Vekil TV’ yayına başladı

CHP ve HDP, anayasa değişikliği görüşmelerinin canlı yayınlanması için Meclis Başkanlığı’na başvuru yapmıştı. Ancak bu öneri kabul edilmedi. CHP Milletvekili Ali Şeker daha önceden duyurduğu gibi canlı yayın için sistemiyle görüşmeleri yayınladı.

CHP Milletvekili Ali Şeker daha önceden duyurduğu gibi canlı yayın için sistemiyle görüşmeleri yayınladı.

Başbakan: Bir Ali değil, Binali feda olsun!

Başbakan Binali Yıldırım, TBMM’deki anayasa değişikliği teklifi görüşmelerinde açıklama yaptı. Yıldırım, yönetimde iradenin tek olması gerektiğini savunurken “Başbakan yok evet. Ya biz makam mevki delisi değiliz, memleketin geleceği için bir Ali değil Binali feda olsun” dedi.

Başbakan: Bir Ali değil, Binali feda olsun!
Başbakan Binali Yıldırım, meclis kürsüsünde anayasa değişikliği teklifini savundu.

Yıldırım, teklifteki hükümetin vekillerden güvenoyu almamasına ilişkin olarak da eleştirilere “Güvenoyu vermeyince hükümet olabilir misiniz? Milletin verdiği güven yetmiyor mu bir de vekillerden alacağız” yanıtını verdi.

MHP’li Parsak: Hükümet netleştirmesi yapılıyor

MHP Afyonkarahisar Milletvekili Mehmet Parsak, Anayasa teklifiyle rejim değişikliği yapılmadığını savunarak, “Yapılan hükümet sistemi değişikliğidir. Daha doğru bir ifade ile hükümet netleştirmesi yapılıyor” dedi.

MHP'li Parsak: Hükümet netleştirmesi yapılıyor

Parsak, partisine yönelik eleştiri getirenlere, “İthamlar oldu. Bunları ileri sürenler, 15 Temmuz’da yaşananları, muhtemel gelişmeleri anlamayan ya da anlamak istemeyenlerdir” dedi.

Anayasa teklifinin rejim değişikliği getirmeyeceğini ileri süren Parsak, “Her şeyden önce şunu söyleyeyim; rejim değişikliği değil, hükümet sistemi değişikliğidir. Daha doğru bir ifade ile hükümet sistemi netleştirmesi söz konusu. Hükümet sisteminin ne olduğu konusunda tartışmalar vardı. Parlamenter sistem mi, yarı başkanlık mı, hep tartışıldı. Şimdi bu tartışma netleşiyor” dedi.

Parsak, Anayasanın değiştirilemez hükümleri ve ilk 4 maddeye dokunulmadığını kaydetti. Bu eleştirileri ‘ciddiyetten, gerçekten uzak bir isnattır’ diye değerlendiren Parsak, TBMM’nin 5 denetimle ilgili yetkisinden 4’ünün korunduğunu söyledi. Parsak, gensoru yöntemine de sistemin yapısı gereği ihtiyaç kalmadığını ifade etti. Parsak, MHP olduğu sürece ‘özerklik ve bölgesel yönetim olmayacağını’ söyledi. Meclis’te yeterli oy çıkarsa referanduma sunulacağını kaydeden Parsak, “Millet ne derse MHP’nin başı gözü üzerindedir” dedi.

Partili Cumhurbaşkanlığı sistemine destek olan MHP'li Mehmet Parsak'a sosyal medyada eski Twitter paylaşımları hatırlatıldı.
Partili Cumhurbaşkanlığı sistemine destek olan MHP’li Mehmet Parsak’a sosyal medyada eski Twitter paylaşımları hatırlatıldı.

Bozdağ: Bizim yaptığımız Atatürk anayasalarına dönmektir

Adalet Bakanı Bekir Bozdağ, TBMM Genel Kurulu’ndaki anayasa değişiklik paketi teklifi hakkında hükümet adına bir konuşma yaptı. Bozdağ, Meclis’e gelen teklifin “Atatürk anayasalarına dönmek” olduğu savundu.

bekir bozdağ anayasa değişikliği teklifi konuşması

Bozdağ konuşmasında ‘rejim değişikliği’ eleştirilerine yanıt vererek “Bu teklif rejim değil hükümet değişikliği teklifidir. Parlamento kaldırılmıyor, güçleniyor” dedi.

HDP’li Beştaş: ‘Varlığım Cumhurbaşkanı’na armağan olsun’ demektir

HDP'li Beştaş:'Varlığım Cumhurbaşkanı'na armağan olsun' demektir
[Fotoğraf: Zahidin Köşüş / Al Jazeera]
HDP Milletvekili Meral Danış Beştaş, TBMM’deki anayasa görüşmelerinde konuşuyor. Anayasa değişikliğinin TBMM’yi işlevsiz hale getireceğini vurgulayan Beştal anayasa değşikliğini “Varlığım Cumhurbaşkanı’na armağan olsun’ anayasası” olarak tanımladı.

Baykal: Ayıplı malını satmaya çalışan tüccar gibi…

Eski CHP Genel Başkanı ve Antalya Milletvekili Deniz Baykal,anayasa değişiklik teklifine ilişkin konuşma yaptı. Baykal, anayasa teklifi değişikliğin Türkiye’yi kamplaştırarak bölebileceğini söyledi. Baykal, değişiklik teklifinin olağanüstü hâl (OHAL) döneminde yapılmasını “kriz döneminde ayıplı malını satmaya çalışan tüccar”a benzetti ve “Dışarıda OHAL var, Meclis’te sıkıyönetim” dedi.

Deniz Baykal'dan mecliste tarihi konuşma

Baykal, OHAL döneminde hızlı bir şekilde yapılmaya çalışılan değişiklik teklifinin “Bir fırsat çıktı, derhal bitirelim var” anlayışının olduğunu savundu ve yapılan araştırmalara göre teklifin kamuoyunda bilinmediğini ifade etti.

Baykal, değişiklik teklifinde Cumhurbaşkanı’nın Anayasa Mahkemesi (AYM) üyelerininin çoğunu belirleyebileceğine dikkat çekerek “Sağduyumuzu mu kaybettik? Bir siyasi parti genel başkanına AYM üyelerini belirleme hakkı verilebilir mi?” diye sordu.

Deniz Baykal’ın konuşması

CHP: Değişiklik teklifi anayasaya aykırı

CHP Grup Başkanvekili Engin Altay, anayasa değişiklik teklifinin Anayasaya aykırı olduğunu belirterek, teklifin iade edilmesini istedi.

Teklifin tümü üzerindeki konuşmalara geçilmeden önce Altay, “Anayasa değişiklik teklifinin TBMM Genel Kurulunda görüşülmesi Türkiye Cumhuriyeti Anayasasına aykırıdır. Bu anayasayla, Anayasanın ikinci maddesi ve 4. Maddesi açıkça ihlal edilmektedir. Bu teklifi iade etmenizi talep etmekteyiz” diye konuştu.

Meclis Başkanvekili Ahmet Aydın da, “Meclis Başkanlık Divanı olarak görüşmeye başlamak üzere olmuş olduğumuz bu teklifle ilgili bizim görüşemeyiz yani iade edebilecek gibi ne İçtüzüğün ne Anayasanın verdiği bir yetki yok. Bu teklif bastırılmış. Rapora bağlanmış. Biz bu teklifi görüşmek durumundayız” değerlendirmesini yaptı. Ardından usul tartışması açıldı.

CHP’den görüşmeler öncesi son sözler: Diktatörlük, zorbalık!..

CHP Kocaeli Milletvekili Fatma Kaplan Hürriyet, teklif görüşmeleri öncesi söz alarak, “İzmir’de bir trafik polisi, iktidarın yapamadığını yaparak, canını tehlikeye atarak halkını korudu. Bu anayasa değişikliği teklifi dikta getirir. Meclis’te bu diktaya evet diyen 330 vekil varsa, ülkede başka darbeci aramaya gerek yok diye düşünüyorum” dedi.

CHP Zonguldak Milletvekili Ünal Demirtaş ise, “İşte bugün yargının tek adama bağlanmasına, Türkiye’nin diktatörlüğe sürüklenmesine karşı çıkan hukukçular zorbalıkla engellendi. Milletvekillerimize şiddet uygulandı. Diktatörlük meclisten geçmeden uygulamaya girdi. Yol yakınken vazgeçin” dedi.

Ak Parti: “Usul tartışması” doğru değil

Ak Parti Grup Başkanvekili Bülent Turan, anayasa değişikliği görüşmeleriyle ilgili olarak “Yeni bir OHAL varmış gibi usül tartışması gibi söylemler doğru değil. İç tüzüğe bakacağız, karar vereceğiz” dedi.

CHP’li Altay: Sen önce imza attığın boş kâğıda bak

Bülent Turan’ın ardından söz alan CHP Grup Başkanvekili Engin Altay, “Sayın Turan sen önce boş kağıda attığın imzaya bak, o teklif 15 Temmuz’da imza attığın parlemntoyu ortadan kaldırıyor, o imzana sahip çık önce” dedi. “Ak Parti’nin kurulduğu 2000’den beri 2000-2012’nin son ayına kadar bütün vesikalarına bakın, programına bakın her vesilede parlamenter sisteme övgü vardır” ifadesini kullanan Altay, “Şimdi başınıza taş mı düştü de 10 sene sonra bu parlamentoyu yok etmek istiyorsunuz” diye konuştu.

MHP: Teklife imza atmadık ama…


MHP Grup Başkanvekili Erkan Akçay, anayasa değişikliği teklifinin TBMM Başkanlığı’na 316 Ak Parti milletvekilinin imzasıyla sunulduğunu hatırlatarak “MHP’li vekiller olarak bu metne imza atmadık ancak bu değişiklik tekflifine ilişkin ilk teklifler sayın Genel Başkanımıza iletildikten sonra yapılan görüşmeler sonrası metin oluşturulmuştur. Ana muhalefet partisinin sorumluluğu yerine getirilmek yerine peşin peşin karşı çıkarak tutumunu baştan ilan etti” ifadesini kullandı.

Tutuklu olan Selahattin Demirtaş’ın dilekçesi okundu

HDP Grup Başkanvekili Ahmet Yıldırım, aralarında eş genel başkanlar Selahattin Demirtaş ve Figen Yüksekdağ’ın da bulunduğu 11 HDP milletvekilinin tutuklandığını hatırlattı. Demirtaş’ın cezaevinden gönderdiği mektubu okuyan Yıldırım, şöyle konuştu:

“Meclis’in 11 vekilinin hakkı, oy kullanma hakkı gasp edilmişken bu görüşme hukuka aykırı olacaktır. Benim ve diğer 10 tutuklu vekilin her oturumda gizli oy kullanma hakkı vardır. Başkanlık bizim oy kullanmamız için gerekli tedbirleri almalı. Aksi durum iç tüzüğe açıkça aykırı olacaktır”


“Türk tipi başkanlık” TBMM Genel Kurulu’na geliyor