Gençler arasında doxxing olarak adlandırılan çevrimiçi ifşalar ciddi sorunlara yol açabiliyor. Dijital dünya kendini ifade etme, öğrenme ve kişisel gelişim için sayısız fırsat sunsa da anlaşmazlıkların sıklıkla kontrolden çıkabildiği, sindirme, taciz ve intikamın her an yaşanabileceği bir yer olabiliyor.
Siber güvenlik şirketi ESET, gençler arasında doxxing olarak adlandırılan çevrimiçi ifşaların yol açabileceği tehlikeleri araştırdı ve ailelere çocuklarını korumak için önerilerde bulundu.
Doxxing nedir?
Doxxing (doxing), kötü niyetli bir üçüncü tarafın başka birinin kişisel bilgilerini kasıtlı olarak çevrimiçi ortamda ifşa etmesi durumu. Bu bilgiler kişinin adı ve e-posta adresi, ev adresi, iş bilgileri, finansal ve sağlık kayıtları, hatta aile üyeleriyle ilgili bilgiler olabiliyor.
ESET’e göre bu eylemlere genellikle kurbana karşı bir tür intikam olarak girişiliyor. İfşayı yapan kişi eski bir arkadaş ya da kurban tarafından fiziksel veya dijital dünyada haksızlığa uğradığını düşünen biri olabiliyor. Doxxer’lar kurbanlarını yalnızca zorbalık yapmak veya onları susturmak için de ifşa edebiliyor. Bazı durumlarda amaç, kurbandan ya da başkalarından para sızdırmak olabiliyor.
Doxxing nasıl çalışıyor?
Motivasyon ne olursa olsun, doxxing saldırıları genellikle hedefle ilgili bir keşifle başlıyor. Saldırgan önce dünyayla paylaşmak istediği bilgileri bulmak zorunda. Bunun için kurbanın sosyal medya hesabını inceleyerek sık ziyaret ettiği yerleri, iş yeri ve okul bilgilerini ya da diğer kişisel bilgileri bulabiliyor.
Bu bilgilerin bir kısmına, özellikle iki taraf birbirini çevrimiçi takip ediyorsa kolayca ulaşılabiliyor. Saldırgan açık profillerden veya güvenlik önlemleri zayıf hesaplardan yararlanabiliyor. Daha sofistike doxxer’lar, kurban hakkında daha fazla bilgi toplamak için birden fazla sitede kurbanın çevrimiçi takma adlarını veya kullanıcı adlarını arayabiliyor. Evlilik cüzdanları ve mahkeme kayıtları gibi bilgileri barındıran kamu kayıtlarından da faydalanabiliyorlar.
Gençler neden daha savunmasız?
Saldırganın motivasyonuna ve yayımladığı bilgilere bağlı olarak doxxing, küçük bir rahatsızlıktan psikolojik ve duygusal olarak büyük zarar veren bir olaya kadar değişebiliyor. ESET’e göre bu durum özellikle çocuklar için geçerli, çünkü onlar bu tür olaylara karşı daha savunmasız olabiliyor.
Gençlerin, özellikle de ergenlerin duygusal dayanıklılığı daha az ve utanç ile mahcubiyet duygularına karşı özellikle hassaslar. Çoğu hayatının büyük bir bölümünü çevrimiçi ortamda sosyalleşerek geçiriyor ve bu ortamda akranları tarafından kabul görmek her şey demek. Bu durum, ifşanın özgüvene zarar verme, izolasyon ve kaygı üzerindeki etkisini artırabiliyor. Çevrimiçi zorbalığın çocuklar üzerindeki izlerini siber zorbalığın duygusal etkileri üzerine hazırladığımız yazıda ele almıştık.
Etkisi yalnızca psikolojik ve duygusal da değil. Bazı doxxer’lar, çevrimiçi çabalarını kurbanlarını fiziksel olarak sindirmek için kullanıyor. Kurbanın bilgilerini başka yerlerde de paylaşarak daha fazla zorbanın “üstüne yükleneceği” yönünde örtülü tehditlerde bulunabiliyorlar.
Doxxing tehdidini en aza indirmek için 6 önlem
ESET’e göre çocukların doxxing’e maruz kalma riskini azaltmanın en iyi yolu, çevrimiçi ortamda paylaştıkları kişisel bilgilerin miktarını en aza indirmek. Ailelere yönelik öneriler şöyle:
- Gizlilik ayarlarını güncelleyin: Sosyal medyadaki gizlilik ayarlarını gözden geçirin, coğrafi konum özelliğini kapatın ve istenmeyen takipçileri düzenli olarak silin.
- Yalnızca tanıdıkları kabul etsinler: Çocuklarınızı, gerçek hayatta tanıdıkları kişileri çevrimiçi arkadaş olarak kabul etmeye teşvik edin.
- Hesapları güçlü parolalarla koruyun: Kimlik avı ve bilgi hırsızlığı riskini azaltmak için tüm hesaplarda güçlü, benzersiz parolalar ve çok faktörlü kimlik doğrulama (MFA) kullanın.
- Çocuğunuzun adını internette aratın: Çevrimiçi isimlerini arayarak neler göründüğünü kontrol edin. Sonuçlar hoşunuza gitmezse ilgili platformlara veya web sitelerine kaldırma talebinde bulunmayı düşünün.
- Kendi paylaşımlarınıza dikkat edin: Çocuklarınızın kişisel bilgilerini ya da okullarını ve bulundukları yeri tespit etmeye yarayabilecek fotoğrafları asla paylaşmayın.
- Açık iletişim kurun: Doxxing hakkında genel bir sohbet yapın; kişisel bilgileri paylaşmanın ve çevrimiçi tartışmalara girmenin tehlikelerini konuşun. Çocuğunuz her zaman destek gördüğünü ve dinlendiğini hissetmeli; size bir soru veya endişeyle geldiğinde sinirlenmek yerine onu dinleyeceğinizi ve birlikte çözüm arayacağınızı bilmeli.
Doxxing kurbanı olduysanız ne yapmalısınız?
ESET, en kötüsü yaşandığında sakin kalmayı, doxxer ile iletişime geçmemeyi ve şu adımları atmayı öneriyor:
- Tüm kanıtları belgeleyin: Gönderilerin ve tehditlerin ekran görüntüsünü alın, kişisel bilgilerin sızdırıldığı yerleri not edin.
- Çocuğunuza yönelik bir fiziksel şiddet tehdidi varsa derhal polise başvurun.
- Olayı, büyük olasılıkla hizmet şartlarını ihlal ettiği için ilgili sosyal medya sitesine, barındırıcıya ya da sabit bir web sitesiyse site sahibine bildirin.
- Doxxer’ın paylaştığı kişisel bilgilerin arama sonuçlarında görünmemesi için Google’a kaldırma talebinde bulunmayı düşünün.
- Çocuğunuzun hesabının ele geçirildiğinden şüpheleniyorsanız parolayı değiştirin, MFA’yı etkinleştirin ve gizlilik ayarlarını en yüksek seviyeye getirin.
- Her şeyden önce çocuğunuzun yanında olun. Endişelerini dinleyin ve yaşananların onun suçu olmadığını hatırlatın.
Doxxing hakkında sık sorulan sorular
Doxxing ne demek?
Doxxing, kötü niyetli bir kişinin başka birinin adı, adresi, iş ve okul bilgileri, finansal ve sağlık kayıtları ya da aile üyelerine ait bilgiler gibi kişisel verilerini kasıtlı olarak çevrimiçi ifşa etmesi anlamına geliyor.
Saldırganlar kişisel bilgilere nasıl ulaşıyor?
Genellikle kurbanın sosyal medya hesaplarını inceleyerek, açık profillerden ve güvenliği zayıf hesaplardan yararlanarak bilgi topluyorlar. Daha sofistike saldırganlar farklı sitelerde kullanıcı adlarını arıyor ve evlilik cüzdanı ya da mahkeme kaydı gibi kamu kayıtlarına başvuruyor.
Çocuğum ifşa edilirse ilk ne yapmalıyım?
ESET sakin kalmayı ve doxxer ile iletişime geçmemeyi öneriyor. Kanıtları belgelemek, fiziksel şiddet tehdidi varsa polise başvurmak, olayı ilgili platforma bildirmek ve her şeyden önce çocuğun yanında olmak atılması gereken ilk adımlar arasında.
Kaynaklar
