Kadınlarda sağlıklı yaşlanma, yalnızca daha uzun yaşamak değil, o yılları aktif ve kaliteli geçirmek anlamına geliyor. Kadınlar dünya genelinde erkeklerden ortalama 5-7 yıl daha uzun yaşıyor; ancak araştırmalar, ilerleyen yaşlarda kronik hastalıklarla yaşama olasılıklarının da daha yüksek olabildiğini gösteriyor.
Acıbadem Life danışmanı, Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı Op. Dr. Parvana Seyidova, “Kadın sağlığında asıl hedef yalnızca yaşam süresini uzatmak değil, sağlıklı geçirilen yılları artırmak olmalı” diyor.
Kadınları uzun yaşatan genler mi var?
Seyidova’ya göre bu farkın arkasında genetik ve hormonal faktörler ile yaşam tarzı birlikte rol oynuyor: “İki X kromozomuna sahip olmaları bazı hastalıklara karşı koruyucu bir avantaj sağlayabilirken, özellikle menopoz öncesi dönemde östrojen hormonunun kalp ve damar sağlığını desteklemesi de yaşam süresini olumlu etkiliyor. Ayrıca kadınların sağlık kontrollerine daha düzenli gitmeleri ve riskli alışkanlıklardan daha fazla kaçınmaları da önemli etkenler arasında yer alıyor.”
Ancak bu avantajlar, uzun yaşamın tamamının sağlıklı geçeceği anlamına gelmiyor. Seyidova, kadınların ileri yaşlarda bazı hastalıklara yakalanma riskinin erkeklere kıyasla daha yüksek olabildiğini vurguluyor.
Kadınlarda sağlıklı yaşlanmayı tehdit eden 5 risk
- Menopoz ve hormonal değişimler: Seyidova’ya göre menopoz sonrası östrojenin azalmasıyla birçok sistem etkileniyor; kemik yoğunluğu azalıyor, kalp-damar hastalıkları ve metabolik sorun riski artabiliyor.
- Kemik erimesi: Osteoporoz kadınlarda erkeklere göre çok daha sık görülüyor; menopozdan sonra kemik yoğunluğunun hızla azalması kırık riskini yükseltiyor.
- Tiroit hastalıkları: Tiroit bezinin az ya da fazla çalışması kadınlarda yaygın; metabolizmayı, enerjiyi ve hormon dengesini etkileyebiliyor.
- Ruh sağlığı sorunları: Depresyon ve anksiyete kadınlarda daha sık görülebiliyor; hormonal değişimler, stres ve yaşam koşulları bu riski etkiliyor.
- Sessiz ilerleyen kalp hastalıkları: Kadınlarda göğüs ağrısı yerine halsizlik, nefes darlığı ya da mide rahatsızlığı gibi belirtiler görülebildiği için tanı gecikebiliyor.
Menopozun zamanlamasını etkileyen faktörler için menopoz yaşı yazımıza, kemik sağlığı için kemik erimesi nasıl önlenir yazımıza göz atabilirsiniz.
Kadınlarda sağlıklı yaşlanma için 5 öneri
Seyidova, doğru önlemlerle ileri yaşların daha aktif ve kaliteli geçirilebileceğini söylüyor ve şu temel adımları öne çıkarıyor:
- Düzenli sağlık kontrollerini aksatmamak
- Menopoz ve hormonal değişimleri hekimle birlikte yönetmek
- Dengeli beslenmek, kas ve kemik sağlığını destekleyen egzersizler yapmak
- Stresi yönetmek ve kaliteli uyumak
- Güçlü sosyal bağları korumak
“Gerçek sağlık, yalnızca uzun yaşamak değil; aynı zamanda yaşamın her dönemini güçlü, aktif ve kaliteli bir şekilde sürdürebilmek anlamına geliyor” diyen Seyidova, önleyici adımların erken yaşta başlamasının önemine dikkat çekiyor. Genel öneriler için sağlıklı yaşlanma rehberi yazımızı da okuyabilirsiniz.
Kadınlarda sağlıklı yaşlanma hakkında sık sorulan sorular
Kadınlar neden erkeklerden daha uzun yaşıyor?
Op. Dr. Parvana Seyidova’ya göre iki X kromozomunun koruyucu etkisi, menopoz öncesinde östrojenin kalp-damar sağlığını desteklemesi ve daha düzenli sağlık kontrolleri bu farka katkıda bulunuyor.
Menopozdan sonra hangi riskler artıyor?
Kemik yoğunluğunun azalması, kalp-damar hastalıkları ve metabolik sorunların görülme riski artabiliyor.
Kadınlarda kalp hastalığı belirtileri farklı mı?
Evet. Göğüs ağrısı yerine halsizlik, nefes darlığı ya da mide rahatsızlığı görülebildiği için tanı gecikebiliyor.
Görüş: Op. Dr. Parvana Seyidova, Kadın Hastalıkları ve Doğum Uzmanı
Kaynaklar
