Kent yaşamının yoğunluğu, gürültüsü ve sürekli hareketliliği, konut tasarımında yalnızca mekansal konforu değil, ev ile dış dünya arasındaki ilişkinin nasıl kurulacağını da gündeme getiriyor. Kent konutlarında mahremiyet ve konfor arasındaki dengeye dikkat çeken AcarArch Kurucusu Mimar Emre Acar, açık plan, manzara, gün ışığı ve mahremiyet arasındaki dengenin, nitelikli bir kent konutunun temel tasarım meselelerinden biri olduğunu vurguluyor.
Geniş cam yüzeyler, manzaraya açılan yaşam alanları ve akışkan plan çözümleri kent konutlarında ferahlık sağlarken, gürültü, görünürlük ve aşırı güneş gibi sorunları da beraberinde getirebiliyor. Bu nedenle evin kentle kurduğu ilişkinin bütünüyle kesilmesi değil, farklı yaşam alanlarının ihtiyaçlarına göre yeniden düzenlenmesi önem kazanıyor. Mimar Emre Acar, konutun değişen rolünü şu sözlerle açıklıyor: “Büyük şehirlerde konutun yalnızca barınma ihtiyacını karşılaması artık yeterli değil. Dışarıdaki gürültüyü, yoğunluğu ve hareketi ne kadar içeri alacağımız ya da ne kadar filtreleyeceğimiz de tasarımın bir parçası haline geliyor. Bizce önemli olan şehirden tamamen kopmak değil, şehirle kullanıcı arasında daha kontrollü bir ilişki kurabilmek.”
Kent konutlarında mahremiyet: Açıklık ile kişisel alan arasındaki denge
Konutun dış dünyaya açılması ile kullanıcısına kişisel alan sunması, birbirine karşıt iki tercih olmak zorunda değil. Manzarayı yaşam alanlarına taşıyan büyük açıklıklar, daha özel bölümlerde bitkiler, perdeler veya farklı mekansal katmanlarla dengelenebiliyor. Acar’a göre tasarımda belirleyici olan, bütün mekanlara aynı açıklık derecesini uygulamak yerine her alanın kullanım biçimini ve mahremiyet ihtiyacını ayrı değerlendirmek.

Açık plan anlayışını da bu denge üzerinden yorumlayan Emre Acar, “Açık plan bizim için her şeyin tek bir büyük mekanda çözülmesi anlamına gelmiyor. Daha çok mekanların birbirleriyle ilişkisinin güçlenmesi ve gereksiz bölünmelerin azaltılması anlamına geliyor” diyor. Bu yaklaşım, evde birlikte kullanılan alanlar arasında süreklilik kurarken çalışma, dinlenme ve özel yaşam için gerektiğinde daha korunaklı bölümler oluşturmayı mümkün kılıyor.

Sessizliğin mimarisi: Akustik ve gün ışığı
Kentte konforlu bir yaşam yalnızca dışarıdaki gürültünün engellenmesine bağlı değil. Özellikle apartman ve yüksek katlı konutlarda tesisat, ortak alanlar ve komşu hacimlerden yayılan seslerin de mekansal organizasyonla birlikte düşünülmesi gerekiyor. Emre Acar, akustik kararların tasarımın son aşamasına bırakılmaması gerektiğinin altını çiziyor: “Ses, bir mekanın ne kadar konforlu hissedildiğini doğrudan etkiliyor. Özellikle yüksek katlı yapılarda yalnızca dışarıdaki şehir sesi değil, binanın mekanik sistemleri, ortak alanları ve komşu hacimlerden gelen sesler de önemli olabiliyor. Bu nedenle akustik konforu uygulama sonunda çözülecek teknik bir konu olarak değil, tasarımın başından itibaren ele almak gerektiğini düşünüyoruz.”

Gün ışığı için de benzer bir kontrol yaklaşımı söz konusu. Büyük cam cephelerin getirdiği aydınlık ve manzara, yaz aylarında aşırı ısınma ve mahremiyet sorunlarıyla birlikte değerlendirilmeli. Acar, doğal ışığın niceliğinden çok niteliğine odaklanıyor: “Doğal ışık bir konutun en önemli değerlerinden biri ama mümkün olduğunca fazla ışık almak her zaman daha iyi bir sonuç vermiyor. Özellikle geniş cam cephelerde güneş kontrolü, iç ortam sıcaklığı ve mahremiyet birlikte düşünülmeli.”
Kişiselleştirilebilen, nefes alan yaşam alanları
Mahremiyet ve sakinlik, yalnızca teknik sistemlerle değil, iç mekanın oranları, malzeme çeşitliliği, renkler ve boşluk-doluluk dengesiyle de kuruluyor. AcarArch’ın yaklaşımında sınırlı malzeme paletleri ve gereksiz detaylardan arındırılmış alanlar bu nedenle öne çıkıyor. Bitkilendirilmiş geçiş mekanları ise iç ve dış yaşam arasında hem görsel bir filtre hem de gündelik kullanımı zenginleştiren bir eşik oluşturabiliyor. Sessizlik ve mahremiyet arayışının konaklamadaki karşılığını sessizlik, mahremiyet ve izole villa tatili yazımızda ele almıştık.

AcarArch’ın CK Evi projesinde de bitkilendirilmiş balkonlar, doğal havalandırma ve kapsamlı ses yalıtımı, manzarayla ilişkiyi korurken iç mekanda sakinlik ve mahremiyet sağlamak üzere birlikte ele alındı. Evde çalışma, spor yapma ve daha uzun süre vakit geçirme alışkanlıkları, sabit oda tanımlarının ötesine geçen, kullanıcının zaman içinde kendi eşyaları ve yaşam biçimiyle dönüştürebildiği esnek mekanlara duyulan ihtiyacı artırıyor.

Emre Acar, iyi tasarlanmış bir konutun değerini şu sözlerle özetliyor: “Bizce nitelikli bir ev, kendisini sürekli hissettiren bir tasarımdan çok, kullanıcının hayatına doğal bir şekilde eşlik eden bir mekan olmalı.”

AcarArch hakkında
2016 yılında Emre Acar tarafından İstanbul’da kurulan ACARARCH, farklı ölçek ve işlevlerde mimari ve iç mimari projeler üreten, tasarım sürecini peyzaj, özel mobilya ve uygulama detaylarıyla birlikte ele alan çok disiplinli bir mimarlık ofisi. Konutlardan ofis ve çalışma alanlarına, sanat ve kültür yapılarından mağaza ve ticari mekanlara uzanan geniş bir proje yelpazesine sahip olan ofis; her projeyi kendi bağlamı, kullanıcı ihtiyaçları ve mekansal koşulları üzerinden değerlendiriyor. İşlevsellik, yalınlık ve mekansal bütünlük ekseninde geliştirdiği tasarım yaklaşımı; doğal ışık, malzeme, peyzaj ve detayları bütüncül bir tasarım anlayışı içerisinde bir araya getirerek sakin, zamansız ve özgün alanlar üretmeye odaklanıyor.
ACARARCH özellikle konut, ofis, perakende ve iç mimari tasarım alanlarında güçlü bir üretim pratiğine sahipken; mimari, iç mimari ve peyzajın birlikte ele alındığı daha kapsamlı projelerde de dikkat çekiyor. Ofisin tasarımlarında kullanıcı deneyimi, gündelik yaşam, doğal ışık ve iç-dış mekan ilişkisi önemli bir yer tutarken; çalışma alanlarında esnek ve iletişimi destekleyen mekan kurguları, perakende projelerinde ise marka kimliği ile mimari tasarımın bütünleşmesi öne çıkıyor. Çevresel duyarlılığı yüksek projelerinde enerji performansı, doğal ışık, yeşil alanlar ve sürdürülebilir tasarım kararlarını mimarinin ayrılmaz bir parçası olarak ele alan ACARARCH, tasarım fikrinin uygulama sürecinde de korunmasına verdiği önemle, detay ve malzeme ölçeğine kadar bütüncül bir tasarım anlayışı ortaya koyuyor.
ACARARCH’ın farklı dönemlerde tamamladığı projeler, ulusal ve uluslararası ölçekte çeşitli ödül, adaylık ve seçkilerle değerlendirildi. Ofisin çalışmaları Türkiye Mimarlık Yıllığı, Ulusal Mimarlık Sergisi ve Ödülleri, darc Awards, in SPACE, Maison Française Interior Awards, Artı Mekan Ödülleri ve ArchDaily Building of the Year gibi önemli mimarlık ve tasarım platformlarında yer aldı. ADAS Sanat Merkezi ve Enocta Office Türkiye Mimarlık Yıllığı seçkilerine dahil olurken, FNN Sustainability Center Türkiye Mimarlık Yıllığı’nda yer alarak, XVIII. Ulusal Mimarlık Sergisi ve Ödülleri’nde Yapı Dalı ödül adayları arasına seçilmiş ve darc Awards’ta kısa listeye kaldı. Mlouye, Maison Française Interior Awards kapsamında “En İyi Mağaza Mekan Tasarımı”, Miboso Wellbeing ise Artı Mekan Ödülleri’nde “En Ahenkli Mekan” ödüllerine layık görüldü. K Evi, 2025 yılında in SPACE’25 Mekanlar Seçkisi’nde yer alırken, FNN Sustainability Center ayrıca ArchDaily Building of the Year 2024 adayları arasında değerlendirildi. Ofis kurucusu Emre Acar ise 2020 yılında Europe 40 Under 40 seçkisinde yer aldı; 2022 yılında Maison Française Interior Awards kapsamında “Yılın Yükselen İç Mimarı” ödülüne layık görüldü. Bu ödül ve seçkiler, ACARARCH’ın mimari, iç mimari ve tasarım alanındaki üretimlerinin farklı ölçeklerde ve disiplinlerde ulusal ve uluslararası platformlarda karşılık bulduğunu ortaya koyuyor.
Kent konutlarında mahremiyet hakkında sık sorulan sorular
Açık plan bir evde mahremiyet nasıl sağlanır?
Mimar Emre Acar’a göre açık plan, her şeyin tek bir büyük mekanda çözülmesi değil; mekanlar arasındaki ilişkinin güçlenmesi ve gereksiz bölünmelerin azaltılması anlamına geliyor. Ortak alanlar arasında süreklilik kurulurken çalışma, dinlenme ve özel yaşam için gerektiğinde daha korunaklı bölümler oluşturulabiliyor.
Geniş cam cephelerde mahremiyet nasıl korunur?
Manzarayı yaşam alanlarına taşıyan büyük açıklıklar, daha özel bölümlerde bitkiler, perdeler veya farklı mekansal katmanlarla dengelenebiliyor. Güneş kontrolü, iç ortam sıcaklığı ve mahremiyetin birlikte düşünülmesi gerekiyor.
Akustik konfor tasarımın hangi aşamasında ele alınmalı?
Emre Acar, akustik konforun uygulama sonunda çözülecek teknik bir konu olarak değil, tasarımın başından itibaren ele alınması gerektiğini söylüyor. Yüksek katlı yapılarda şehir sesinin yanı sıra mekanik sistemler, ortak alanlar ve komşu hacimlerden gelen sesler de önem taşıyor.