Cassini Uzay Aracı’nın muhteşem Satürn görevi

NASA’nın Venüs ve Satürn gezegenlerini yakından inceleyen Cassini Uzay Aracı, Satürn’e ölüm dalışı yaparak 20 yıllık görevini sonlandırdı.

Bilim insanlarına göre Satürn gezegeni hakkında neredeyse bildiğimiz her şeyin müsebbibi olan ve Güneş Sistemi’nde yaşam olabileceğine ilişkin düşüncelerimizi değiştiren Cassini uzay aracı, uzayda 20 yıl, Satürn çevresinde ise 13 yıl geçirdikten sonra gezegenin atmosferine tıpkı bir meteor gibi dalarak görevini tamamladı.

3.9 milyar dolara mal olan ve dünyanın 27 ülkesinden araştırmacıların üzerinde çalıştığı Cassini, Dünya’dan çıplak gözle görülebilen en uzak gezegen olan Satürn’ün atmosferine saatte 120 bin 700 km hızla daldı. Cassini programının yöneticisi Earl Maize “Cassini Uzay Aracı’ndan gelen sinyal kayboldu” dedi.

satürn halkaları

Cassini Uzay Aracı 1997 yılında fırlatıldı

Yalnız kaşif Cassini Uzay Aracı, 1997 yılında Güneş sistemini keşfetmek amacıyla fırlatıldı. Tam 7 yıl süren uzun bir yolculuğun ardından 2004 yılında Satürn gezegeninin yörüngesine ulaştı. Toplamda 20 yıllık bir serüvende sona gelindi. Çünkü Cassini Uzay Aracı’nın yakıtı bitti.

Cassini, Ay’ın yörüngesinden geçtikten sonra sıyrık bile almadan meteor kuşaklarını başarıyla geçti. Daha sonra Venüs gezegeninin yörüngesine giren uzay aracı, astronomide “mancılık” olarak tabir edilen, yörüngenin itiş kuvvettini kullanarak yolunu Satürn’e çevirdi. 13 yıl boyunca Satürn’ün dev yörüngesine bağlı 62 uydu keşfetti.

Satürn gezegeninin yörüngesindeki Titan uydusu
Satürn gezegeninin yörüngesindeki Titan uydusu

Titan ve Enceladus

Titan uydusunun çevresinde 54 kez döndü. Titan’a küçük bir sonda indirdi. Titan uydusunun kuzey kutbunda bir metan denizi keşfetti. Enceladus uydusunun yörüngesinde 11 kez dönerek keşif yaptı. Enceladus’ta yapılan keşif bütün bilim dünyasını hayrete düşürdü. Öyle ki Enceladus’un güney kutbunda dev gayzerler keşfetti. Gayzerleri yakından inceleyen Cassini, gayzerlerin altında 10 km kalınlığında su buldu. Bu görev ile Dünya dışında ilk kez canlı organizmaların olabileceği bir keşif yapılmış oldu.

Satürn gezegeninin yörüngesindeki Enceladus uydusu
Satürn gezegeninin yörüngesindeki Enceladus uydusu

Cassini’nin yakıtı bitmek üzereyken Satürn gezegeni ile dev halkaları arasında 22 kez çeşitli dalışlar gerçekleştirerek bilgi topladı. Veriler bilim insanlarının Satürn’ün yörüngesindeki halkanın neden ve nasıl oluştuğunu çözmesine yardımcı olacak. 15 Eylül 2017 tarihinde ise son bir dalış gerçekleştirerek kendini Satürn’ün atmosferine bıraktı. Yer çekimi ile Satürn’ün atmosferine girdikten sonra yanarak parçalara ayrıldı. Cassini Uzay Aracı, artık Satürn’ün bir parçası.

Cassini Uzay Aracı Satürn'ün halkaları arasında

Cassini Uzay Aracı nedir? Ne için geliştirildi?

Cassini-Huygens Satürn gezegenine gönderilen bir insansız uzay sondasıdır. NASA-ESA-ASI’nin Satürn sistemine gönderilen bir amiral gemisi sınıfı robotik uzay sondasıdır. 2004 yılında oraya vardıktan bu yana gezegen ve ayrıca Jüpiteri gözlemleyerek heliosferi, ve izafiyet kuramı deneyi amacıyla çok sayıda doğal uyduyu inceledi.

Geliştirme yaklaşık iki yıl sonra 1997 yılında başlatılan, bu yörünge kâşifi Satürn yörüngesine girdi ve 2005’te Huygens denilen uydusu Titan’a indi. Cassini ziyaret için Satürne giden dördüncü ve yörüngesine giren ilk uzay sondası oldu, ve görevi 2014 itibarıyla devam etmektedir. İki parçalı uzay aracı astronomlar Giovanni Cassini ve Christiaan Huygens adını taşıyor.

Cassini Uzay Aracı Satürn'ün halkaları arasında

Uzay aracı Titan IVB / Centaur taşıyıcı roketiyle 15 Ekim 1997 tarihinde fırlatılarak Dünya, Venüs ve Jüpiter’in alçaktan uçuş dahil bir gezegenlerarası yolculuğunun ardından 1 Temmuz 2004 tarihinde Satürn çevresindeki yörüngesine girdi. 25 Aralık 2004 tarihinde, yaklaşık 02:00 UTC sıralarında Huygens uzay aracından ayrıldı. Titan’ın atmosferine girdi ve yüzeye indi 14 Ocak 2005 tarihinde Satürn’ün ayı Titan’a ulaştı.

Cassini Uzay Aracı, Satürn’den ilk kez Dünya’nın fotoğrafını çekti

Cassini Uzay Aracı, Satürn’ün halkaları arasından Dünya’nın fotoğrafını çekti ve bu görüntüler ortaya çıktı:

Cassini Uzay Aracı, Satürn'den ilk kez Dünya'nın fotoğrafını çekti
Cassini’nin Satürn’den çektiği Dünya fotoğrafı

Cassini Satürn’ün halkaları arasında

Dünya’dan gökyüzüne bakıp diğer gezegenleri sadece küçük birer ışık noktası olarak görüyoruz. NASA’nın Cassini uzay aracı da Satürn’ün halkaları arasından geriye ana gezegenine baktığı ve Dünya’nın 1.4 milyar kilometre uzağından bir fotoğrafını çekti. O uzaklıktan bakıldığında Dünya, karanlığın içerisinde parlayan bir nokta gibi gözüküyor.

Cassini Uzay Aracı, Satürn'den ilk kez Dünya'nın fotoğrafını çekti

Cassini bu fotoğrafı 12 Nisan tarihinde çekti. NASA’nın söylediğine göre “her ne kadar fotoğrafta görmek için çok küçük olsa da, o sırada Dünya’nın Cassini’ye bakan kısmı güney Atlantik Okyanusu’ydu.”

Ayrıca uzay ajansı, fotoğrafın daha yakın, kırpılmış sürümünü de yayınladı ve o fotoğrafta Ay da daha zayıf bir parlak nokta olarak görülebiliyor.

Ne yazık ki bu fotoğraflar, Cassini’nin Dünya’ya gönderdiği son fotoğraflardan olabilir. Uzay aracı, Satürn’ün halkalarını ve aylarını inceleme konusundaki başarılı görevinin ardından bu yılın ilerleyen zamanlarında Satürn’ün atmosferinde kendisini parçalayacak. Cassini uzay aracı, NASA, Avrupa Uzay Ajansı ve İtalyan Uzay Ajansı ortaklığı ile 1997 yılında uzaya gönderilmişti.

Cassini’nin keşfettiği uydular (büyüklüğü göre)

Cassini uzay aracı 20 yıllık yolculuğunda Ay’ın yörüngesinden geçerek Venüs’e ve daha sonra Satürn’e ulaştı. Binlerce fotoğraf çekti. İşte gerçek renkleriyle çekilen bazı fotoğraflar.

Titan
Satürn’ün en büyük uydusu Titan (2012)
Dünya'nın uydusu Ay
Dünya’nın uydusu Ay (1999)
Satürn'ün uydusu Rhea
Satürn’ün ikinci büyük uydusu Rhea (2006)
iapetus, Satürn'ün üçüncü büyük uydusu
iapetus, Satürn’ün üçüncü büyük uydusu (2007)
Satürn'ün uydusu Dione (2006)
Satürn’ün uydusu Dione (2006)
Satürn'ün uydusu Tethys (2005)
Satürn’ün uydusu Tethys (2005)
Satürn'ün uydusu Enceladus (Kutupta gayzerlerden sıvı fışkırtıyor. Yaşam kanıtı olabilecek organizmalar olabileceği düşünülüyor)
Satürn’ün uydusu Enceladus (Kutupta gayzerlerden sıvı fışkırtıyor. Yaşam kanıtı olabilecek organizmalar olabileceği düşünülüyor)
Hyperion
Hyperion
Phoebe
Phoebe

Trappist-1 yıldızı: Dünya’ya benzeyen 7 gezegen bulundu!