Ana Sayfa Gezi Seyahat Havalimanı güvenliği: Sıvı kısıtlaması neden var, laptop neden ayrı taranıyor?

Havalimanı güvenliği: Sıvı kısıtlaması neden var, laptop neden ayrı taranıyor?

Havalimanı güvenliği, birbirini tamamlayan çok sayıda yöntemin bir araya geldiği katmanlı bir savunma sistemine dayanıyor. Yolcuların en çok merak ettiği konuların başında ise sıvı kısıtlaması, hiçbir alarm yokken aramaya tabi tutulmak ve dizüstü bilgisayarın ayrı taranması geliyor. TAV Güvenlik Genel Müdürü Turgay Şahan, “Havalimanında gördüğünüz her güvenlik kuralının arkasında yolcuların ve personelin can güvenliğini sağlamak gibi temel bir amaç yatar. Basit ya da gereksiz gibi görünen bazı uygulamaların arkasında, aslında ciddi tehdit unsurları yer alıyor” diyerek bu soruları yanıtlıyor.

Havalimanı güvenliği kapsamında bant üzerinde ilerleyen bagajlar

Kabinde sıvı kısıtlaması neden var?

Milli Sivil Havacılık Güvenlik Programı, yolcuların kabinde taşıyacağı sıvı, aerosol ve jel ürünlerine yönelik kuralları belirliyor. Genel kurala göre bu ürünler en fazla 100 ml’lik kaplarda taşınabiliyor ve kapların 1 litrelik şeffaf, kapanabilir bir poşette bulunması gerekiyor. TAV Güvenlik’in açıklamasına göre bu düzenlemenin temel amacı, sıvı patlayıcıların ya da diğer tehlikeli sıvıların uçağa sokulmasını engellemek.

Güvenlikten sonra Duty Free’de sıvı satılması çelişki mi?

Kontrol noktasında belli miktarın üzerindeki su, kolonya ya da spreyin kabine alınmasına izin verilmezken güvenlik tahditli alanlarda bu ürünlerin satılması ilk bakışta çelişki gibi görünebiliyor. TAV Güvenlik’e göre yasaklar, yolcuların dışarıdan getirdiği ve güvenlik kontrolünden geçmemiş ürünleri hedef alıyor. Duty Free mağazalarında satılan ürünler ise kontrollü bir tedarik zincirinden geçiyor; güvenlik mühürlü poşetler (STEB), belge ve fatura zorunluluğu gibi sıkı protokollere tabi tutuluyor. Bu nedenle bu satışlar mevzuata ve uluslararası standartlara uygun kabul ediliyor.

Alarm yokken neden aranıyorum?

Güvenlik uygulamalarının bir parçası olarak, güvenlik personelinin de öngöremeyeceği bir sistemle hiç alarm vermeyen yolcular bile rastgele ek taramaya tabi tutulabiliyor. TAV Güvenlik’e göre bu yöntem, sistemin öngörülemeyen tehditlere karşı sürekli hazır olmasını sağlıyor. Havalimanında her günün güvenlik derecesi farklı olabiliyor; özellikle yoğun dönemlerde güvenlik derecesi artırılabiliyor ve her 8 yolcudan biri rastgele olarak uyarı verebiliyor.

Laptop neden çantadan çıkarılıyor?

Elektronik cihazlar pil, kablo, çip ve çeşitli bileşenlerden oluşan yoğun yapılar barındırıyor. Bu yapılar X-ray cihazında net görüntü alınmasını zorlaştırıyor ve “elektronik karmaşa” adı verilen görüntü kirliliği nedeniyle cihazın içine gizlenmiş tehlikeli maddeler fark edilmeyebiliyor. Bu yüzden elektronik eşyaların valizden ve kılıfından çıkarılarak ayrı taranması gerekiyor. Şüpheli durumlarda güvenlik görevlileri, cihazın gerçekten çalışır durumda bir dizüstü bilgisayar olduğunu teyit etmek için yolcudan onu açmasını isteyebiliyor.

6 santimetreden uzun kesici aletler neden yasak?

TAV Güvenlik’e göre 6 santimetre sınırı rastgele bir sayı değil; uluslararası havacılık otoriteleri ve güvenlik uzmanlarının yıllar süren risk analizleri sonucunda belirlendi. Daha uzun bir bıçak ya da kesici alet, kabin gibi kapalı ve dar bir alanda olası bir güvenlik ihlalinde daha ciddi yaralanmalara yol açma potansiyeli taşıyor. Havalimanlarında check-in ve kimlik doğrulama süreçlerini değiştiren yeni teknolojileri anlattığımız yazımıza da göz atabilirsiniz.

Güvenlik personeli sıra tartışmalarına neden müdahale etmiyor?

Uçağa yetişme telaşı içinde sıranın uzaması ya da birilerinin öne geçmesi sinir bozucu olabiliyor. Ancak TAV Güvenlik’e göre güvenlik görevlileri X-ray ekranına, kapı dedektöründen geçen yolculara ve elle aramalara en üst düzeyde odaklanmak zorunda. Sıra anlaşmazlıklarına müdahale etmek dikkatlerini asıl görevlerinden uzaklaştırabiliyor ve bu da bir güvenlik açığı yaratabiliyor.

“Prosedürlerin amacı hepimizin güvenliği”

Turgay Şahan sözlerini şöyle tamamlıyor: “Havalimanı güvenliği, tek bir büyük taramadan ibaret değildir. Aksine, birbiri üzerine eklenen çok katmanlı bir savunma sistemidir. Terminal girişindeki ilk X-ray taraması temel bir ön kontrol iken, hava tarafı güvenlik noktasındaki detaylı kontrol ve çalıştırma talebi, riskin tamamen ortadan kaldırılmasını hedefler. Bu ek kontroller, potansiyel tehditleri yakalama olasılığını artırır ve kötü niyetli kişilerin güvenlik sistemini aşma girişimlerini çok daha zor hale getirir.”

Sık sorulan sorular

Uçağa kaç ml sıvı alınabilir?

Kabin bagajında sıvı, aerosol ve jel ürünler en fazla 100 ml’lik kaplarda ve bu kaplar 1 litrelik şeffaf, kapanabilir bir poşet içinde taşınabiliyor.

Duty Free’den alınan sıvılar uçağa alınabilir mi?

Güvenlik tahditli alanda satılan ürünler kontrollü tedarik zinciri ve güvenlik mühürlü poşetlerle sunulduğu için özel istisnalar kapsamında değerlendiriliyor.

Havalimanı güvenliği kapsamında rastgele arama neden yapılır?

Sistemin öngörülemeyen tehditlere karşı hazır olması için alarm vermeyen yolcular da rastgele ek taramaya alınabiliyor.

Uçağa bıçak ya da makas alınabilir mi?

Kesici kısmı 6 santimetreden uzun aletler kabine alınamıyor.

Kaynaklar

Kabin Bagajı Hazırlama Tüyoları

Editor
İndigo Dergisi Editör – Haber Merkezi, 2005 yılından bu yana yayında olan bağımsız dijital medya kuruluşu İndigo Dergisi'nin (indigodergisi.com) haber ve güncel içerik ekibidir. İstanbul merkezli ekip, gündem, ekonomi, sağlık, bilim, teknoloji ve yaşam alanlarında araştırmaya dayalı haberler, açıklayıcı içerikler ve rehberler hazırlar. "Editör" imzasıyla bugüne kadar 26.500’ü aşkın içerik yayımlanmıştır. "Editör" imzası tek bir kişiyi değil, İndigo Dergisi Yazı İşleri bünyesinde çalışan editör ekibini temsil eder. Bu imzayla yayımlanan her içerik araştırma, yazım, doğrulama ve editoryal kontrol aşamalarından geçer ve ortak bir ekip çalışmasının ürünüdür. Ekip, Yönetici Editör ve yayın yönetimi altında çalışır. Editör – Haber Merkezi, okurun kararlarını doğrudan etkileyebilecek sağlık, beslenme ve finans konularında ek özen gösterir. Bu alanlardaki içerikler güncel bilimsel verilere ve resmi kaynaklara dayanır. İndigo Dergisi hiçbir siyasi parti, ideoloji, dini oluşum ya da çıkar grubuyla bağlantılı değildir. Editör Masası, Basın Konseyi'nin Basın Meslek İlkeleri'ne uymayı taahhüt eder. Türkiye Gazeteciler Cemiyeti'nin Türkiye Gazetecileri Hak ve Sorumluluk Bildirgesi'ni ve İnsan Hakları Evrensel Beyannamesi'ni benimser. Irk, renk, cinsiyet, dil, din, siyasi görüş, köken ya da ekonomik durum gözetmeksizin herkesin eşitliğini esas alır. Ayrımcı ve yanıltıcı içeriğe yer vermez. Köşe yazılarındaki görüşler yazarlarına aittir; Editör Masası habere ve bilgiye dayalı içeriklerden sorumludur.