Geç ödemeler Birleşik Krallık’ta şirketlerin büyüme hedeflerini sekteye uğratıyor. Ticari alacak sigortası, alacak tahsilatı ve ticari bilgi raporları alanında faaliyet gösteren Coface’ın Birleşik Krallık Ödeme Araştırması’nın ikinci edisyonuna göre ülkedeki şirketlerin yüzde 89’u geçen yıl ödeme gecikmesi yaşadı ve ortalama gecikme süresi 34 güne çıktı. Temmuz 2026’da 608 şirketin katılımıyla yapılan araştırma, şirketlerin nakit akışını korumaya giderek daha fazla odaklandığını ve finansal yükümlülüklerini karşılamakta zorlandığını ortaya koyuyor.
Araştırmanın öne çıkan verileri
- Birleşik Krallık’taki her 10 şirketten 9’u geçen yıl ödeme gecikmesi yaşadı; ortalama gecikme süresi bir önceki yıla göre iki gün uzayarak 34 güne ulaştı.
- Üzerinde anlaşılan ortalama ödeme vadeleri yaklaşık bir hafta uzayarak 57 güne yükseldi. Bu süre Avrupa’daki en uzun ödeme vadeleri arasında yer alıyor.
- Yapay zeka kullanan şirketlerin çoğunluğu dış kaynak kullanımının arttığını bildiriyor.
- Şirketlerin yüzde 45’i Birleşik Krallık ekonomisinin önümüzdeki 12 ayda kötüleşmesini bekliyor; yüzde 57’si geç ödemelerin artacağını öngörüyor. Geçen yıl bu oran yüzde 37’ydi.
Geç ödemelerin başlıca nedeni finansal güçlük
Araştırmaya göre müşteriler, gecikmelerin başlıca nedeni olarak finansal güçlükleri (yüzde 37) gösteriyor; bunu organizasyonel sorunlar (yüzde 26) izliyor. Hiçbir sektörde ödeme davranışlarında net bir iyileşme görülmezken, artan Çin rekabeti, ABD’nin yükselen gümrük tarifeleri ve İran’ın dahil olduğu çatışmayla bağlantılı tedarik zinciri aksaklıkları nedeniyle kağıt ve ahşap, metal ile otomotiv ve taşımacılık sektörlerinde belirgin bozulmalar gözlendi. Coface’ın Fransa verilerini de Fransa’da geç ödemeler haberimizde ele almıştık.
Uzayan vadeler küçük işletmeleri zorluyor
Birleşik Krallık’ta vadeli ödeme yaygın bir uygulama: Katılımcıların yalnızca yüzde 1,6’sı ödeme vadesi sunmadığını belirtiyor. Ortalama ödeme vadeleri önceki yıllara göre altı gün uzayarak 57 güne ulaştı. Büyük şirketlerin üçte biri 90 günü aşan vadeler sunarken mikro ve küçük işletmelerde bu oran yüzde 12’de kalıyor. En uzun vadeler enerji, plastik, kimya ve otomotiv gibi imalat ve sanayi sektörlerinde görülürken; konaklama, turizm, ilaç ve sağlık gibi iç pazara dönük hizmet sektörleri daha kısa vadeler uyguluyor.
Coface Birleşik Krallık ve İrlanda Ülke Müdürü Benoit Urbin, “Uzayan ödeme vadeleri KOBİ’ler üzerindeki baskıyı artırıyor. Büyük şirketler geciken ödemeleri karşılayabilecek finansal güce sahipken, birçok küçük işletme halihazırda son derece hassas bir dengede faaliyet gösteriyor ve ayakta kalabilmek için nakit akışını dikkatle yönetmek zorunda kalıyor. Ekonomik koşulların daha da zorlaşmasının beklendiği bir ortamda, tahsilat için beklenen her ilave gün bu işletmelerin büyüme ve yeni şoklara karşı dayanıklılık gösterme kapasitesini sınırlıyor” dedi.
Yapay zekanın tedarik zincirindeki görünmeyen yükü
Araştırmaya göre yapay zeka, tedarikçilere yapılan harcamaları azaltmak yerine yeni bir maliyet kalemi yaratıyor. Yapay zeka kullanan şirketlerin yüzde 80’i bu teknolojinin dış hizmet sağlayıcılarla çalışma biçimini değiştirdiğini söylüyor; çoğu ise dışarıdan uzmanlık desteği ihtiyacının azalmadığını, aksine arttığını belirtiyor. Büyük şirketlerde müşteri desteği, faaliyetlerin kendi bünyesine taşındığı tek alan olarak öne çıkıyor. Bulgular, yapay zekaya maruz kalma düzeyinin arttığı sektörlerde iflas oranlarının da yükseldiğine işaret ediyor; bu da teknolojik değişime uyum sağlayamayan tedarikçilerin baskı altında kalabileceğini gösteriyor.
Karlılık beklentisi olumlu, ekonomi belirsiz
Şirketlerin yüzde 45’i ekonominin kötüleşmesini beklerken yüzde 25’i iyileşme öngörüyor. Buna karşın şirketlerin yüzde 51’i önümüzdeki dönemde karlarının artmasını bekliyor. Ancak bu iyimserliğin önemli bölümü maliyetlerin düşürülmesinden ve ödeme vadelerinin uzatılarak nakit akışının sıkı yönetilmesinden kaynaklanıyor; bu da kar marjlarını hassas bir dengede bırakıyor. Yüksek faiz oranları en önemli endişe kaynağı olmayı sürdürüyor; borçlanma maliyetlerinin uzun süre yüksek kalması karlılıktaki kazanımları aşındırabilir.
Sık sorulan sorular
Birleşik Krallık’ta geç ödemeler ne durumda?
Coface’ın araştırmasına göre şirketlerin yüzde 89’u geçen yıl ödeme gecikmesi yaşadı; ortalama gecikme 34 gün.
Ortalama ödeme vadesi kaç gün?
Üzerinde anlaşılan ortalama ödeme vadesi 57 güne yükseldi ve Avrupa’nın en uzunları arasında.
Geç ödemelerin nedeni ne?
Müşteriler en çok finansal güçlükleri (yüzde 37) ve organizasyonel sorunları (yüzde 26) gösteriyor.
Geç ödemeler artacak mı?
Şirketlerin yüzde 57’si önümüzdeki 12 ayda geç ödemelerin artmasını bekliyor.
